“ที่ดิน” ที่ไม่สามารถออกโฉนดได้

“ที่ดิน” ที่ไม่สามารถออกโฉนดได้ เรื่อง “การขอออกโฉนดที่ดิน” ถือเป็นเรื่องใกล้ตัวที่บางท่านอาจทราบ บางท่านอาจยังไม่เคยทราบมาก่อน จึงหยิบยกมากล่าวสรุปและเพิ่มเติมประเด็นปัญหาที่มักเกิดขึ้น หรือบางเรื่องเป็นคำถามที่เคยถูกถามบ่อย ๆ เพื่อความเข้าใจ ดังนี้ ที่ดินมีหลักฐาน สทก. : ที่ดิน สทก.หมายถึง หนังสืออนุญาตให้ผู้ที่ได้เข้าไปบุกรุกทำกินในเขตป่าสงวนแห่งชาติ เป็นผู้มีสิทธิทำกินชั่วคราวในที่ดินเท่านั้น ไม่สามารถนำมาขอออกโฉนดที่ดินได้ เนื่องจากที่ดินจะขอออกโฉนดได้นั้น จะต้องเป็นที่ดินที่ไม่ต้องห้ามตามกฎหมาย เช่น ที่ดินที่เป็นสาธารณะสมบัติที่ห้ามการครอบครอง เช่น ทางน้ำ ทางหลวง ที่ชายตลิ่ง ที่ดินที่เป็นทรัพย์สินของแผ่นดิน เช่น เขตป่าสงวนแห่งชาติต่าง ๆ ที่ดินครอบครองและทำประโยชน์ในที่ดิน หรือที่ดินภทบ.5 : หลักฐาน ภบท.5 เป็นหลักฐานการเสียภาษีบำรุงท้องที่ ไม่ใช่หลักฐานที่จะใช้อ้างสิทธิในที่ดิน แต่สามารถนำมาใช้ประกอบในการยื่นขอออกโฉนดที่ดินได้ ในกรณีที่มีการเดินสำรวจ หรืออาจขอออกโฉนดที่ดินเป็นการเฉพาะรายได้ หากว่ามีหลักฐานอื่นประกอบได้ว่า มีการครอบครองและทำประโยชน์ในที่ดินมาก่อนวันที่ 1 ธันวาคม 2497 ทั้งนี้ ที่ดินนั้นต้องอยู่ในเกณ์ที่สามารถขอออกโฉนดที่ดินได้และไม่เป็นที่ดินต้องห้ามตามที่ได้กล่าวไว้แล้วในข้อ 1 กรณีนี้จึงต่างจากที่ดินที่มีหลักฐาน สทก.เพราะที่ดินที่มี สทก.เป็นที่ดินต้องห้ามในการออกโฉนดที่ดิน แต่ที่ดินที่มีหลักฐาน ภบท.5 เป็นที่ดินที่ไม่ได้ประกาศให้เป็นสมบัติของแผ่นดิน เนื่องจากปัจจุบันการหาซื้อที่ดินที่มีเนื้อที่กว้างใหญ่เป็นผืนเดียวเพื่อทำกิจการเกี่ยวกับการทำไร่หรือสวนผลไม้ การทำฟาร์มปศุสัตว์ การปลูกไม้เศรษฐกิจ เช่น ยางพารา สบู่ดำ ไม้หอมกฤษณา เป็นต้นนั้น หายากเต็มที นอกจากที่จัดสรรเพื่อให้ราษฎร์ทำกินจากรัฐแล้ว ที่ของเอกเชนก็มีราคาสูง ดังนั้นผู้อ่านจำนวนไม่น้อยที่ต้องการลงทุนเลยไปขอเช่า หรือซื้อสิทธิ์จากผู้ได้รับการจัดสรรจากรัฐเพื่อทำกิจการ ที่ดินที่มีหนังสือดังกล่าวไม่ใช่เอกสารสิทธิ์ในที่ดิน และเป็นที่ดินที่มีเงื่อนไขในการเข้าไปใช้ทำประโยชน์ ผู้ซื้อ หรือผู้เช่าจะต้องระมัดระวัง ก่อนซื้อหรืเช่าควรติดต่อสอบถามสำนักงานที่ดินพื้นที่ก่อนว่า มีการห้ามการจดทะเบียนการโอน หรือห้ามจดทะเบียนการเช่าหรือไม่ พื้นที่ชายหาด : ที่ชายหาด หมายถึง ที่ดินที่น้ำท่วมถึงและที่ดินบริเวณดังกล่าวเป็นที่ดินสาธารณะสมบัติของแผ่นดินที่ให้ประชาชนใช้ร่วมกัน ซึ่งผลของการเป็นสมบัติของแผ่นดิน บุคคลใดจะยึดถือครอบครองหรือยกเอาอายุความขึ้นต่อสู้เพื่อให้ได้มาซึ่งกรรมสิทธิ์หรือสิทธิอื่นใดไม่ได้ ฉะนั้น การเข้าไปครอบครองหรือปลูกสิ่งก่อสร้างในที่ดินโดยไม่ได้รับอนุญาตจึงมีความผิดตามกฎหมาย และไม่อาจได้กรรมสิทธิ์ในที่ดินดังกล่าวได้ ทะเล เป็นสมบัติของแผ่นดินสำหรับพลเมืองใช้ร่วมกัน การถมที่ดินลงทะเลถือเป็นความผิดฐานสร้างสิ่งล่วงล้ำลำน้ำ ตามมาตรา 117,119 แห่งพระราชบัญญัติการเดินเรือในน่านน้ำไทย พ.ศ.2456 การขออนุญาตครอบครอง เพื่อใช้ประโยชน์โดยไม่ใช้ผู้อื่นรุกล้ำจ ะต้องได้รับอนุญาตจากกรมการขนส่งทางน้ำและพาณิชย์นาวีเป็นการเฉพาะ เนื่องจากที่สาธารณะประโยชน์มีกฎหมายคุ้มครองไว้เป็นกรณีพิเศษ การใช้และการจัดการ จะต้องมุ่งรักษาไว้ซึ่งประโยชน์ร่วมกันของประชาชน แต่ก็ไม่ถึงกับเป็นการผูกมัดไม่ให้มีการจัดการที่จะทำให้เกิดประโยชน์ในทางเศรษฐกิจ สังคม ดังนั้น การขออนุญาตให้เข้าทำประโยชน์ในที่ดินจึงมีระยะเวลาไม่นานนัก และต้องไม่เป็นการขัดขวางต่อการที่ประชาชนจะใช้ประโยชน์ร่วมกัน จึงจะสามารถทำได้ ทั้งนี้ พื้นที่ชายหาดและการถมดินลงทะเล ไม่ใช่เป็นที่งอกที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติ ที่งอกที่จะถือกรรมสิทธิ์ตามกฎหมายต้องเป็นที่ดินงอกขึ้นเองตามธรรมชาติ เป็นการงอกออกจากที่ดินเดิมและต้องติดกับที่ดินเดิม เวลาน้ำขึ้นตามปรกติจะต้องท่วมไม่ถึงที่ดินงอก ดังนั้นท่านที่ลงทุนที่พักริมขายหาดหรือที่พักตากอากาศส่วนตัว โปรดระวังให้ดี ต้องพิจารณาให้ดีว่าที่ดินที่ซื้อมีเนื้อที่แน่นอนเท่าใด มีขอบเขตถึงไหน เป็นที่ดินที่งอกตามธรรมชาติหรือไม่ หรือเป็นส่วนหนึ่งของการถมดินลงทะเล ที่ดินบนเกาะ : ในปัจจุบันที่ดินบนเกาะไม่สามารถออกโฉนดที่ดินได้ ยกเว้นผู้ที่มีหลักฐาน ส.ค.1 หรือใบจองหรือใบเหยียบย่ำหรือหนังสือแสดงสิทธิ์ในที่ดินเดิม เนื่องจากที่ดินบนเกาะในน่านน้ำของประเทศเป็นทรัพย์สินของแผ่นดินทั้งหมด ในสมัยก่อนทางราชการมีการออกหนังสือใบเหยียบย่ำ ใบจอง หนังสือ ส.ค.1 ให้แก่ราษฎร์ได้ครอบครองที่ดิน ต่อมาได้ยกเลิกการออกหนังสือดังกล่าวไปแล้ว โดยพระราชบัญญัติให้ใช้ประมวลกฎหมายที่ดิน พ.ศ.2497 และได้ยกเว้นเฉพาะผู้ที่ได้รับหลักฐานดังกล่าวข้างต้นมาก่อนเท่านั้นจึงจะนำมาขอออกโฉนดที่ดินได้ ดังนั้น จากกรณีข้างต้น ท่านถึงเข้าใจเสียว่า การได้มาซึ่งที่ดินที่ออกโฉนดโดยมิชอบนั้น แม้ผู้รับโอนจะได้รับโอนมาด้วยวิธีการซื้อดดยสุจริตหรือจากการขายทอดตลาดก็ตาม ผู้รับโอนอาจถูกเพิกถอนได้เป็นดังเช่นฝ่ายค้านที่ได้กรุณาอภิปรายในสภานั้นเอง ............................................................................................................................................>